Na de stroom van Ibsenvoorstellingen vorige maand, waart er nu een ware Moliere-golf over ons land. Onlangs gingen twee verschillende uitvoeringen van Tartuffe in premiere (bij Art en Pro en bij de Paardenkathedraal); bij het Oranjehotel regisseerde Jeroen van den Berg De Mensenhater en hetzelfde stuk ging onder de titel De Misantroop dinsdagavond in de Haarlemse Toneelschuur in premiere door STAN.

De acteurs maakten van het uit 1666 stammende stuk een soepele, frisse en heldere vertaling. Al meteen in de openingsscene wordt het conflict tussen Alceste en Philinte voluit neergezet: de een wil geen enkel compromis sluiten en haat alles wat riekt naar corruptie en hypocrisie, de ander pleit voor een houding van flexibele integriteit. "Het gezond verstand gaat extremen uit de weg en vraagt ons met mate wijs te zijn." Als daarna Oronte verschijnt om zijn nieuwste liefdessonnet voor te lezen, brengt Alceste zijn strenge principes in de praktijk en boort diens zoetgevooisde lyriek genadeloos de grond in.

De zwakke plek van Alceste is zijn liefde voor Celimene, de jonge weduwe die zich ook door andere aanbidders galanterieen laat aanleunen. Vol raffinement ontspint de komedie zich verder, met als een van de hoogtepunten de langzaam maar zeker totaal uit de hand lopende ruzie tussen Celimene en haar zogenaamde vriendin, de jaloerse Arsinoe. De beerput aan wederzijdse haat wordt aanvankelijk nog bedekt onder een facade van beschaafd gedrag, maar gaandeweg is er geen houden meer aan.

Stan heeft gekozen voor een simpele vormgeving: zes krukjes, een paar rijlaarzen en drie brieven aan een koordje vormen de enige rekwisieten.

De hoodrollen van Alceste en Celimene worden gespeeld door respectievelijk Frank Vercruyssen en Tine Embrechts; Jolente De Keersmaeker en Adriaan Van den Hoof nemen alle andere rollen voor hun rekening. Frank Vercruyssen zet met zijn norsige blik en zijn gifgroene overhemd een overtuigende misantroop neer, die op het moment dat zijn Celimene hem dreigt in de steek te laten, verandert in een hysterische kleuter en uiteindelijk met lege handen achterblijft. Adriaan Van den Hoof is erg geestig als de pompeuze hoveling met literaire ambities en Jolente De Keersmaeker excelleert in alle rollen. Door haar neusvleugels lichtelijk uit te zetten weet zij commentaar op een personage te geven. Zij speelt, zonder ooit nadrukkelijk te acteren, de diverse rollen en tegelijkertijd houdt ze afstand van wat er gebeurt. Deze Misantroop brengt de wat stoffig geworden Moliere helemaal terug in het theater: inhoudelijk biedt de voorstelling genoeg stof tot nadenken, zowel over de politieke consequenties van de keuze voor principes of pragmatisme als over het theatermaken zelf. Door de lichtvoetige toon en het intelligente spel is De Misantroop vooral ook een erg toegankelijke en amusante voorstelling.