"L'enfer, c'est les Autres" (oftewel: "De hel, dat zijn de Anderen") is een beroemde uitspraak van de Franse filosoof Jean-Paul Sartre. Het is ook bijna letterlijk de conclusie van de nieuwe voorstelling Achter het Huis, vlak voordat de onderduikers worden betrapt en de bewoners naar de gaskamers worden gestuurd: "Om de hel buiten te ontvluchten, hebben we hier binnen een nieuwe hel gecreëerd." Het dagboek van Anne Frank blijft tot de verbeelding spreken. Deze week werd een stripboek gepubliceerd, een paar jaar geleden is er in Amsterdam een heel theater uit de grond gestampt voor Anne en nu is er Achter het Huis.Na de nodige voorpubliciteit – het Anne Frank Fonds dreigde met een kort geding om de opvoering van het toneelstuk Achter het Huis te verhinderen – ging de voorstelling zonder problemen zaterdagavond in première in de Haarlemse Stadsschouwburg. Het is een nieuwe toneeltekst, geschreven door Ilja Leonard Pfeijffer, een vrije interpretatie van wat zich in het beroemdste achterhuis van de wereld zou kunnen hebben afgespeeld. Bijna twee jaar hebben daar acht mensen dicht op elkaar geleefd onder erbarmelijke omstandigheden. Twee gezinnen: de familie Frank met twee dochters; de familie van Pels met één zoon, en een alleenstaande tandarts.Het stuk speelt zich af in een tamelijk kaal decor. Hekwerk omringt een aantal stalen hokken; de enige rekwisieten bestaan uit grauwe dekens en een paar kisten. Af en toe komt Anne naar voren en leest voor uit haar beroemde dagboek, maar haar verhaal staat niet echt centraal. Het zijn vooral de talloze botsingen tussen de anderen die de sfeer bepalen. Zoals Auguste van Pels (Raymonde de Kuyper) die met haar dommige, egoïstische gedram voor de nodige komische momenten zorgt; of vader Frank (Hajo Bruins), de heiligheid zelve, de man die in zijn eentje de beschaving hoog houdt; zijn vrouw (Oda Spelbos) die steeds depressiever wordt en de absurditeit en de zinloosheid van het lijden benoemt, Margot (Amarenske Haitsma), de oudste dochter die stil is en bescheiden en Anne, het debuut van Anne van der Burg, die lekker brutaal en oprecht overkomt. De dialogen zijn soms wel erg literair maar geestig en to the point, en de acteurs zijn zonder uitzondering uitstekend. Het probleem is dat de voorstelling gek genoeg (want drama is er alom) weinig dramatische ontwikkeling kent. De personages zijn wie ze zijn en dat verandert niet wezenlijk. Pfeijffer verzon bovendien een aantal fictieve gebeurtenissen die de geloofwaardigheid niet ten goede komen. Waarom een verkrachting en een miskraam toevoegen als er al meer dan genoeg narigheid is? En waarom het stuk laten eindigen als er nou net een confrontatie plaatsvindt die de toch al wankele verhoudingen tussen de personages op de spits drijft? Het zou juist spannend zijn om te kijken hoe de personages verder moesten met de dilemma's en beklemmende keuzes die dat gegeven oplevert. Achter het Huis is een voorstelling die vooral veel vragen oproept.