Haar wekker geeft 04.48 aan, het bekende tussenuur – officieel is het ochtend maar het voelt nog heel erg als nacht –, de beste tijd om te piekeren. Het is een stikhete nacht middenin de zomer van 2018 en Marjolijn van Heemstra kan niet meer slapen. De berichten over natuurrampen en klimaatverandering op haar telefoon zijn onontkoombaar en angstaanjagend. In Stadsastronaut vertelt ze een uiterst persoonlijk verhaal over haar nachtelijk gepieker en haar poging tot een oplossing.
Marjolijn van Heemstra maakt geëngageerd 'documentair onderzoekstheater', zoals eerder JEREMIA, gemaakt in samenwerking met Sadettin Kirmiziyüz over de geschiedenis van het vrije woord in Nederland; ALS IK DE LIEFDE NIET HEB, over misbruik in de katholieke kerk en Zohre, een Afghaans-Nederlandse soap, gemaakt in samenwerking met de Afghaanse vluchtelinge Zohre Norouzi.
Van Heemstra is een begenadigd schrijfster en schrijft de teksten voor haar voorstellingen zelf, in dit geval op basis van research van Monnik, Studio voor futures & fiction. Ze schetst een herkenbaar beeld van wat haar bezighoudt, in dit geval vooral de vele rampenberichten over de klimaatproblematiek. Als moeder van twee kleine kinderen levert het een dagelijks terugkerend gevoel van droefenis op, als ze opgewekt haar kroost de leuke diersoorten toont in vrolijke kinderboekjes, terwijl ze in de krant leest hoe de ene na de andere soort aan het uitsterven is. Hoe, vraagt ze zich af, moet je een toekomstperspectief zien voor jezelf en jouw kinderen, als er zoveel deprimerende berichten zijn? En de zomers steeds warmer worden.
Al piekerend en scrollend op het internet komt ze terecht bij een filmpje waarin astronauten beschrijven hoe hun leven voorgoed veranderde op het moment dat zij onze planeet van grote afstand bekeken, het 'overzichtseffect'. En vanaf dat moment probeert ze als een 'stadsastronaut' precies zo vanaf een zekere afstand heel dichtbij de dingen te komen. Ze leest in interviews met ruimtevaarders wat de allerbelangrijkste karaktereigenschap is om een goede astronaut te worden: vriendelijkheid. En net wanneer je als toeschouwer denkt: dat is leuk bedacht maar misschien wel een tikje naïef, blijkt Van Heemstra alweer een stap verder in haar denken.
Als voorstelling is Stadsastronaut uitermate sober. Ze vertelt zelf haar verhaal dat wordt geïllustreerd met foto's, filmpjes en geluidsfragmenten. Van heel persoonlijke foto's van haar kinderen en de boekjes waaruit ze voorleest tot filmpjes over het heelal en gesprekken met astronauten of deskundigen. Een belangrijke rol speelt onderbuurman Bob, een typische Amsterdam-Noord-bewoner die een leven leidt dat haaks staat op het hare. Zij de veganistische, idealistische theatermaker met een latte machiato, hij de laaggeschoolde bierdrinker. Samen met Bob probeert ze een boom te planten in hun voortuin, wat leidt tot een tragikomisch verhaal over bureaucratie en ambtenarij. Op zoek naar een manier om te leven tussen activisme en cynisme in, houdt Van Heemstra een voorzichtig pleidooi voor geloof in de toekomst.