Vijftig jaar geleden kwam Turks Fruit uit, een bom in de Nederlandse letterkunde, een ode aan de liefde, aan de kunst en aan de seksuele vrijheid van de jaren zestig. Een paar jaar later, in 1973, ging de gelijknamige film van Paul Verhoeven in première, die van Monique van de Ven en Rutger Hauer op slag filmsterren van internationale allure maakte. Het werd de best bezochte Nederlandse film ooit. Het is dan toch wel de goden verzoeken – al getuigt het ook van de nodige moed – , om zoveel jaar na dato een toneelbewerking van het boek te maken.
Dan is er nog de #metoo kwestie: in hoeverre is het mogelijk om de van testosteron doordesemde roman, een robuust portret van masculiene viriliteit, in deze dagen nog recht te doen, zonder een golf van feministische woede op te wekken?
De bedenkingen vooraf waren dan ook niet gering. Des te knapper dat de moed van theaterproducent Hummelinck Stuurman beloond wordt en dat deze toneelversie in alle opzichten overtuigt.
Om te beginnen: in de bewerking van Sophie Kassies is gelukkig het sappige van Wolkers taalgebruik behouden en zijn er wat subtiele elementen aan toegevoegd waardoor het personage Olga meer contouren heeft. Ze heeft letterlijk een eigen stem gekregen, ze bestaat niet alleen door de ogen van de man, zoals in het boek. De regie van Hanneke Braam is erop gericht om de jaloersmakende ode aan de verliefdheid in alle hevigheid te laten zien, maar ook om de teloorgang te tonen, en dat is uitstekend gelukt. Er valt veel te lachen dankzij de geweldige taalgrappen. En vooral: de acteurs zijn ontzettend goed.
Chris Peters was tot nu toe vooral bekend van zijn rol als Tonio in de gelijknamige film. De Volkskrant noemde hem hét acteertalent van 2018 en dit wordt ongetwijfeld zijn grote doorbraak. Hij speelt de rol van Erik (oftewel van de jonge Wolkers die een autobiografische roman schreef) heerlijk jong en energiek, vol branie. Hij bruist van het leven, is vrolijk en luidruchtig maar heeft ook een intrigerende andere kant, een diepere laag. Ali Zijlstra (bekend van Schneider vs. Bax en Bankier van het verzet) speelt de rol van Olga al even overtuigend, naturel en open. Het begin van hun liefdesverhaal wordt sprankelend getoond, een 'atoomexplosie van vreugde', zonder dat er zelfs maar een blote borst wordt getoond. De seks is alom aanwezig, maar wordt vooral in taal bezongen.
Al even overtuigend zijn Bart Klever en Debbie Korver als de ouders van Olga. Klever een aandoenlijke 'pappie' die dol is op zijn dochter en haar alle geluk van de wereld gunt; met zijn 'tieten kont tieten kont' en zijn flauwe grappen weet hij toch een ontroerend beeld te schetsen van een man die er ook maar het beste van maakt. Korper laat de moeder zien als een benepen, zure, verbitterde vrouw: een 'misdadige heks' in de ogen van haar schoonzoon.
Turks Fruit is ook vijftig jaar na dato nog steeds een even gepassioneerde als ontroerende liefdesgeschiedenis, een hommage aan de liefde en aan het leven.