Het huis maakt een onttakelde indruk: de meubels staan in de hoek, afgedekt onder witte lakens en alle deurposten zijn nat. Alleen de loodgieter loopt onverstoorbaar rond, zijn uitgedoofde sjekkie aanstekend aan het gasbrandertje. We bevinden ons in de huiskamer van Simon en Ada, de oudste generatie van de uitgebreide familie die in Rijgdraad aan ons wordt voorgesteld. Een hernieuwde kennismaking, want een groot deel van de personages kwam al voor in Leedvermaak (1982), het befaamde stuk van Judith Herzberg dat later door Frans Weisz is verfilmd. En al hameren schrijfster en regisseur erop dat Rijgdraad niet moet worden gezien als een vervolg op Leedvermaak, hooguit als een gevolg ervan, de overeenkomsten zijn zo groot dat je ze bijna niet los van elkaar kunt zien. Dezelfde schrijfster, regisseur en componist, en grotendeels dezelfde acteurs die dezelfde personages spelen, een jaar of wat ouder. Rijgdraad verhoudt zich, al is de vergelijking wat oneerbiedig, tot Leedvermaak net als Rocky II ten opzichte van het origineel: het is bijna onmogelijk zo'n succes te evenaren, laat staan te overtreffen. Destijds sloeg Leedvermaak zo aan, omdat het stuk een prachtig tijdsbeeld van een generatie gaf waarin bovendien voor het eerst de problematiek van de "tweede generatie oorlogsslachtoffers" op subtiele wijze werd ontrafeld. Rijgdraad mist die extra dimensie: nog steeds is de doorwerking van de Tweede Wereldoorlog op tal van manieren voelbaar, maar vager en verbrokkelder. Je komt er minder verbouwereerd uit dan destijds uit Leedvermaak, hooguit wat meer in de war door de gecompliceerde familieverhoudingen -het programmaboekje werd tijdens de premiere gretig geraadpleegd vanwege de verhelderende stamboom -en de veelheid aan gebeurtenissen. Rijgdraad beslaat een viertal episoden: voor de pauze speelt het stuk in respectievelijk 1979 en 1980, na de pauze in 1995 en tenslotte, in het eenregelig slotbedrijfje, in 2005. Het tweede gedeelte waarin de allerjongste generatie aan het woord komt, heeft minder allure en coherentie dan het eerste deel. Teveel losse draden: de titel Rijgdraad ('draad om iets met grote steken vast te naaien of voorlopig te hechten') is hier toepasselijker dan gewenst. Ondanks de bezwaren is Rijgdraad een bij vlagen meeslepende voorstelling waarin fantastisch wordt geacteerd en de messcherpe dialogen van Judith Herzberg je aan de stoel gekluisterd houden. In terloopse zinnetjes schetst Herzberg vaak een hele wereld, waarin ze genadeloos commentaar levert op actuele ontwikkelingen. Zo laat ze de naieve Riet een cursus "schrijven over de holocaust" volgen. Haar cynisme is ongeevenaard, daaronder of daarachter schuilt een groot mededogen voor de personages van wie je dan ook met terugwerkende kracht meer gaat houden.