Gérard Depardieu en Roman Polanski speelden in 1994 de hoofdrollen in de goed ontvangen speelfilm Una pura formalità. Nu vormt het scenario van Giuseppe Tornatore de basis voor een voorstelling van twee Nederlandse topacteurs, die merkwaardig genoeg nog nooit eerder samen op de planken hebben gestaan, Pierre Bokma en Porgy Franssen. Het verhaal gaat over een beroemde schrijver (Bokma), die wordt opgepakt en verdacht van moord. De commissaris van politie (Franssen) is een groot fan van de schrijver en aanvankelijk put hij zich uit in verontschuldigingen en loftuitingen. Gaandeweg wordt de sfeer grimmiger: de schrijver kan zich niet meer zo goed herinneren wat hij op de avond van de moord heeft gedaan. De ondervraging wordt harder en het ongemak groter.

Een pure formaliteit is een muzikale voorstelling: Micha Hamel componeerde muziek die live (en razendknap) wordt gespeeld door het Cello8ctet Amsterdam en blokfluitiste duduk-speelster Raphaëla Danksagmüller. De muziek speelt vooral een rol bij de kleuring van de personages. De acht musici van het Cello8ctet Amsterdam, aangevuld met blokfluitiste Raphaëla Danksagmüller zitten in een halfronde boog om de spelers heen. Ze vertolken als het ware de onuitgesproken gevoelens en gedachten van met name de schrijver. Een spannend experiment dat goed uitpakt.

De rol van de andere twee acteurs is minder evident. Erik Whien speelt met verve een Kuifje-achtige assistent van de inspecteur, goed voor een aantal komische momenten; Tirza de Boer lijkt vooral gecast om de mysterieuze vrouw te spelen, al sigaretten rokend en koket kousen aantrekkend.

Gaandeweg worden de absurdistische elementen sterker en kantelt de voorstelling van een klassieke whodunnit naar een soort mysteriespel: een worsteling met levensvragen op de grens van leven en dood. Met terugwerkende kracht krijgen de vragen van de commissaris een andere lading: wie is of was die schrijver eigenlijk? Wat is de kracht ( en de zwakte) van herinneringen? En hoe kijkt een succesvolle schrijver terug op zijn leven? Wat is er nog van belang?

Een pure formaliteit is geregisseerd door Sarah Moeremans en doet af en toe denken aan het theater van Alex van Warmerdam, gemengd met een flinke scheut David Lynch. Pierre Bokma en Porgy Franssen zijn goed tegen elkaar opgewassen: het is spannend om te zien hoe ze om elkaar heen cirkelen: van naïviteit en ongeloof tot agressie en frustratie bij Bokma en van bewondering en eerbied tot fraai uitgespeelde superioriteit bij Franssen. Vooral de bijdrage van Hamel en de musici maakt de voorstelling interessant: het is in alle opzichten een nieuwe vorm van muziektheater.