"De slag is lang, zeer lang en ook best saai, voor een kritisch publiek als u net te veel, alleen de hoogtepunten zal ik vertellen, de pauzes en dode uren vergeet ik maar."

Halverwege Edmund Ironside wordt met enige ironie verslag gedaan van de lange strijd tussen de elkaar bevechtende rivalen, Edmund Ironside, zoon van de pas overleden Engelse koning en Canutus, de koning van Denemarken die intussen half Engeland heeft bezet. Dat gaat razendsnel: twee acteurs houden een doek omhoog, daarachter zien we bordkartonnen legers tegen elkaar vechten, met houten zwaardjes en begeleid door tromgeroffel. Het is een van de vele, typerende momenten voor wat je de firma Swarte-stijl zou kunnen noemen: eenvoud, humor en een geweldige verbeeldingskracht.

We bevinden ons in het Engeland van 1016. Het decor wordt gevormd door een reusachtige achterwand die het kasteel voorstelt, daarvoor staan twee eenvoudige poorten. Wie door de linkerpoort komt, hoort bij de Denen; wie van rechts komt, hoort bij het Engelse kamp. Beide kemphanen zijn jong en ambitieus, maar Edmund (gespeeld door Sabri Saad el Hamus) is een aimabele man, het prototype van de sociale, rechtvaardige vorst, terwijl Frank Houtappels als Canutus de wreedheid zelve is. Houtappels heeft heel goed gekeken naar de blik van generaals in oorlogsfilms; in heel zijn motoriek, van zijn stramme pas tot aan het optrekken van zijn wenkbrauwen, roept hij het beeld op van een Oostblokpotentaat, nog versterkt door zijn dikke bontjas . Tussen de beide partijen in beweegt zich Edricus, een omhooggevallen boer die met zijn sluwe streken probeert de een tegen de ander op te zetten, een heerlijk vileine rol van Ferdi Janssen.

Edmund Ironside is naar alle waarschijnlijkheid (over de authenticiteit van het stuk zijn de meningen verdeeld) een lange tijd verloren geraakt jeugdwerk van Shakespeare, geschreven omstreeks 1588. Het is een echt oorlogsdrama, boordevol verwikkelingen, sluwe listen, bedrog, verraders en vooral veel strijd. Een briljant stuk is het niet, al heeft Niek Barendsen een overtuigende bewerking gemaakt in soepel en smeuig Nederlands. Vooral de scheldkanonnades zijn om van te smullen!

Ondanks de wat schematische plot, is Edmund Ironside dankzij de hoge kwaliteit van spel, muziek, decorstukken en attributen, de mooie kostuums, de al geroemde vertalingbewerking en bovenal het enorme spelplezier een voorstelling om absoluut niet te missen. Het is fascinerend om te zien hoe allerhande verschillende speelstijlen- met overdreven pathos acteren, terzijdes en knipoogjes naar het publiek, inlevend spel-moeiteloos door elkaar heen worden gebruikt. De onvermijdelijke geweldscenes- met rijkelijk bebloede lappen poppen -zijn bijna hilarisch, maar als ze even later nonchalant terzijde worden geschoven en bedekt met een laken, levert dat toch een huiveringwekkend beeld op. Tijd voor eventuele sombere gedachten word je overigens niet gegeven, het tempo is hoog en er valt veel te beleven. Edmund Ironside is een jongensboek, buitengewoon aanstekelijk en inventief verbeeld.