"Het oog van de eeuw" is hij wel genoemd. Henri Cartier-Bresson is een van de grootste fotografen van de afgelopen eeuw. Hij legde de grote historische momenten vast, van de Spaanse Burgeroorlog tot de bevrijding van Parijs, van het Rusland van 1954 tot de Berlijnse Muur. Hij maakte prachtige portretten van beroemde kunstenaars en schrijvers, maar even schitterende momentopnamen van schijnbaar onbelangrijke gebeurtenissen.
Lucas Vandervost, regisseur van De Tijd, raakte gefascineerd door het werk van Henri Cartier-Bresson en vroeg een aantal auteurs om naar aanleiding van door henzelf te selecteren foto's uit het imposante oeuvre van Cartier-Bresson een verhaal te schrijven. De foto's van de meester en de verhalen eromheen vormen het uitgangspunt van Zien Kijken, de voorstelling die hij met de acteurs van De Tijd maakte. Het is een ongewone aanpak, zelfs voor Vandervost die een reputatie heeft opgebouwd met het maken van ondramatisch theater.
Het toneelbeeld wordt gedomineerd door een aantal grote kisten, waaruit om beurten levensgrote zwartwit foto's worden gehaald die centraal worden opgehangen. De acteurs staan aandachtig aan de zijkant staan te luisteren, terwijl een, soms twee van hen het verhaal vertellen.
Aanvankelijk lijkt het meer op een hoorcollege over kijken. Wie de rubriek van Johan de Vos in de Volkskrant kent, kan zich er iets bij voorstellen: uitermate preciese beschrijvingen van wat er op de getoonde foto te zien is. Interessant, maar in geen enkel opzicht theatraal. Gelukkig hebben de andere schrijvers, waaronder Stefan Hertmans, Filip Vanluchene en Josse de Pauw, zich laten leiden door de verbeelding. Dat leidt tot een aantal mooie mijmeringen, geestige dialogen en poetische bezweringen die bescheiden worden gepresenteerd, met de licht melancholieke toon die zoveel voorstellingen van De Tijd kenmerkt.Door de subtiele opbouw gaan foto's en verhalen op elkaar inwerken en krijgen ze een nieuwe, onvoorziene betekenis. Zo wordt recht gedaan aan een van de verlangens van Lucas Vandervost die zich wat betreft het perspectief verwant voelt met Cartier-Bresson: een perspectief dat de actie negeert maar laat zien hoe er op gereageerd wordt. Zoals in de serie over de kroning van de Engelse koning waarin de koning zelf nergens in beeld is, alleen het publiek dat zich in alle mogelijke bochten wringt om een glimp van hun vorst op te vangen.
Zien Kijken is een mooie hommage aan "het oog van de eeuw", een voorstelling waarin de verbeelding daadwerkelijk aan de macht is.