BOG./ BOG.2. Een nieuwe poging het leven te herstructureren

Interview Lisa Verbelen en Benjamin Moen

'We zijn vier planeetjes die om elkaar heen zweven'

'De tijd is veranderd en wij ook', constateert Lisa Verbelen. In BOG.2. Een nieuwe poging het leven te herstructureren maakt BOG., tien jaar na hun legendarische debuutvoorstelling, opnieuw de balans op van hun leven, nu als dertigers.

BOG. brak in 2013 meteen door met hun eerste voorstelling. BOG.1 Een nieuwe poging het leven te herstructureren was een ambitieuze poging van een groep net afgestudeerde twintigers om iets over het leven te vertellen aan de hand van werkwoorden: groeien, eten, spelen, doen, gaan, groeien, sterven. "Aanvankelijk wilden we er absoluut geen egodocument van maken," legt Lisa uit: "We wilden juist iets maken dat niet over onszelf ging. Het idee om vanuit werkwoorden een voorstelling te gaan maken sloot daarbij aan: het ging ons om specifieke ervaringen die gemeenschappelijk zijn, die iets zeggen over wat het betekent om mens te zijn."

Ze maken en schrijven hun voorstellingen helemaal zelf, bijzonder want drie van de vier leden zijn opgeleid als performers: "Tien jaar geleden wisten we nog niet dat we een schrijvend collectief zouden worden."

Lisa Verbelen en Benjamin Moen zijn twee van de vier kernleden van BOG. Inmiddels heeft het collectief een flink aantal voorstellingen op hun naam staan, altijd in die kenmerkende drie letters: GOD., KID., TAL.. "BOG staat voor Boog, de boog van het leven, Tal voor Taal enzovoorts. Die punt achter BOG. heeft verder geen betekenis, al is het een deel van onze identiteit geworden." Taal is belangrijk voor hen, hun voorstellingen zijn vaak observaties, waarnemingen, aftastingen van wat hen is overkomen. Kwetsbaar en poëtisch, maar ook geestig en soms hilarisch.

Al snel na het succes van het eerste deel besloten ze om elke tien jaar een voorstelling te maken over hun leven. Bij het maken van deel twee stonden hun persoonlijke verhalen juist wel voorop, zegt Benjamin en Lisa voegt eraan toe: "De tijd is veranderd en wij ook, maar het doel is hetzelfde gebleven: contact maken met het publiek. Onze kostuumontwerpster, Johanna Trudzinski, formuleerde het heel mooi: in het eerste deel hebben jullie kommetjes gemaakt, in deel twee doen jullie er de vloeistof in."

Zo'n persoonlijke, tot op het bot eerlijke voorstelling maken kan alleen omdat ze intussen een heel hechte vriendenclub zijn geworden, ondanks de evidente verschillen: drie Vlamingen, één Hollander; drie vrouwen, één man; twee hebben kinderen, twee niet. Vooral dat laatste is nogal bepalend voor de midden-dertigers die ze inmiddels zijn en het al dan niet hebben van kinderen speelt dan ook een belangrijke rol in de voorstelling, net als het doodgaan van ouders. "Het werkwoord 'verliezen', daar herkent iedereen wel de ervaring van iemand verliezen in."

Mijn vraag of het mogelijk is dat ze in de voorstelling over tien jaar erachter komen dat een van de vier een groot geheim verborgen heeft gehouden, leidt tot de nodige hilariteit. Ze kijken elkaar aan en schudden hun hoofd: "Nee, ik denk echt niet dat dat kan", zegt Benjamin. "Onze manier van werken bestaat bij de gratie van volstrekte eerlijkheid. Natuurlijk, het kost soms moeite. We hebben zelfs een therapeut/ coach die ons begeleidt en dat is eigenlijk heel prettig. Het is een soort huwelijk, met ons vieren. We zijn vier individuen die als een soort planeetjes om elkaar heen zweven."

Of ze optimistischer zijn geworden in die tien jaar of misschien juist de toekomst zorglijker tegemoetzien? Lisa: "Tien jaar geleden probeerden we, vergeefs overigens, om een soort 'universele' voorstelling te maken. Ons bewustzijn is denk ik wel toegenomen, tien jaar geleden had ik een minder brede blik op het leven. De wereld is er niet eenvoudiger op geworden maar we zoomen niet uit naar de grote wereldproblemen. We blijven juist heel dichtbij onszelf en zeggen vanuit onze particuliere verhalen iets over wat het betekent mens te zijn. Vanuit de overtuiging dat het persoonlijke politiek is en andersom."

(Haarlems Dagblad, 29-4-2023)