De Warme Winkel / Brideshead Revisited

Interview Florian Myjer

'Het queer aspect is heel bedekt maar onontkoombaar'

"Het is een soort poolster voor mij geweest, al vanaf mijn 16de ben ik in de ban van Brideshead Revisited." Theatermaker en acteur Florian Myjer onderzoekt in deze nieuwe voorstelling van De Warme Winkel waarom het van nostalgie doordrenkte meesterwerk van de Engelse schrijver Evelyn Waugh hem nog zo aanspreekt.

Voor een deel zit dat 'm in het omfloerste queer-gehalte van het boek. Waugh schreef een autobiografisch verhaal over de jonge student Charles Ryder, die in de ban raakt van de aristocratische familie Flyte, vooral van zoon Sebastian en dochter Julia. "Waugh heeft het geschreven in de oorlogsjaren, het kwam uit in 1945, en je voelt overal de nostalgie naar de luxe, de cultuur, de schoonheid, het heerlijk eten, de landhuizen, de weelde; alles wat er niet meer was."

Charles laaft zich een zwoele zomer lang op het paradijselijke familielandgoed aan het weelderige leven van de familie en de liefdevolle omgang met broer en zus. "Het queer aspect is heel bedekt maar onontkoombaar, dat vond ik enorm spannend. Zelf was ik nog niet uit de kast gekomen. De middelbare school vond ik vreselijk; ik kon niet wachten tot ik een ander leven zou kunnen gaan leiden, vol vervoering en passie en schoonheid zoals Charles ook zo graag wilde."

Die hunkering naar geluk vormt een belangrijk thema in de roman die Myjer overigens pas later las. Het begon voor hem met de iconische serie uit de jaren 80; later is er ook nog een bioscoopfilm gemaakt die hij iets minder briljant vindt. "Je kunt het verhaal eigenlijk niet in 2 uur vertellen. Het boek is trouwens geweldig."

Net als het succesvolle Lady Chatterley's Lover wordt ook Brideshead Revisited geen een-op-een vertelling van een literatuurklassieker. "We gaan zeker niet het verhaal navertellen, dat is onmogelijk. We verwerken ook onze eigen herinneringen en fantasieën in de voorstelling. Maar de personages zijn intrigerend en ook hun worstelingen zijn voor ons nog steeds heel herkenbaar."

Abke Haring is zijn tegenspeler en ze maken de voorstelling ook echt samen, met Ward Weemhoff als eindregisseur. "Ik was altijd al een fan van Abke, in mijn beginjaren op de Toneelacademie was zij een soort icoon voor mij. Ze is tegelijk heel krachtig en heel kwetsbaar, gevoelig en misschien een tikje streng, als het om kunst gaat, maar op een mooie manier. We komen uit andere werelden, zij heeft veel in Vlaanderen gewerkt, is wat ouder en heteroseksueel, ze heeft een man en twee kinderen. Maar haar uitstraling is heel androgyn. Ze triggert iets in mij. Het is fantastisch om zo intens en persoonlijk samen te werken."

De voorstelling wordt live begeleid door harpiste Liesbeth Vreeburg, die speciaal gecomponeerde muziek van Rik Elstgeest speelt, mooie muziek die deels verwijst naar het klassieke van de cultuur maar ook iets heel eigens heeft.

Brideshead Revisited heeft niet alleen een cultstatus onder queers, ook bij het conservatieve deel van de bevolking is het populair: het verlangen naar vroeger, de Engelse tradities, de jacht spreekt hen aan. "De schrijver laat zijn personages redding vinden in het geloof, dat zal bij ons niet zo gauw gebeuren. Het gaat ons vooral om hoe zij het geluk terug proberen te vinden, iets wat paradijselijk was. Wat zou onze redding zijn? Dat laat ik nog in het midden. Maar waarschijnlijk moeten we wel ons hart op tafel leggen om erachter te komen."

HOLLAND FESTIVAL: 5 TIPS

Complicité, Drive Your Plow Over the Bones of the Dead

Theater Amsterdam, 1-3 juni

Simon McBurney brengt de roman van Olga Tokarczuk tot leven

National Theatre, Wuthering Heights

DeLaMar, 8 t/m 18 juni

Bekroonde theaterhit over liefde, wraak en hoop met muziek, humor, poppenspel en dans.

Het Nationale Ballet, Forsythe

Nationale Opera & Ballet, 10 - 28 juni 2023

Ode aan de internationale meesterchoreograaf.

ANOHNI, The Disintegration Loops (for Euterpestraat)

Gerrit van der Veenstraat 99, 18 juni, 16.00 uur

Gratis toegankelijk: Basinski's meesterwerk The Disintegration Loops

De Warme Winkel, Brideshead Revisited

Theaterbroedplaats De Sloot, 5 juni t/m 1 juli

Engelse klassieker, maar dan helemaal anders, in de beproefde DWW-stijl

(Uitkrant, juni 2023)