Club Kenau / Koning van Haarlem

Interview Marlies Bosmans

'Wanneer is iets waar en wie gelooft je nog?'

Een ongewoon goede koning en een nieuwe Haarlemse heldin vormen de hoofdpersonen in de feestelijke nieuwe muzikale zomerkomedie van Club Kenau op het voorplein van de Stadsschouwburg. Koning van Haarlem wordt een voorstelling bomvol rolverwisselingen en misverstanden, waarin aan het eind alles toch nog weer goed komt.

Na afloop van de allereerste volledige doorloop zit het hele gezelschap bij het interview. De sfeer is uitermate ontspannen, bijzonder na zo'n spannende eerste doorloop. "Extreem gezellig", noemt nieuwkomer Myrthe Huber het repetitieproces en dat wordt bevestigd door Wendy Briggeman die ook haar debuut maakt bij Club Kenau.

Verder zijn het vertrouwde gezichten: Marlies Bosmans, bij wie "alles altijd begint". Zij komt met de ideeën en schrijft de tekst, in nauwe samenwerking met Bart Sietsema die de muziek componeert en de liedteksten schrijft. Jasper van Hofwegen houdt de dramaturgische lijn in de gaten en Stijn Dijkema is terug van weggeweest: hij regisseerde eerder al de beginvoorstellingen Kenau en Kenau XL en kent het klappen van de zweep: "Het voelt als thuiskomen."

Op zoek naar een nieuwe invalshoek voor een voorstelling stuitte Marlies op het bijzondere verhaal van Lodewijk Bonaparte, de jongere broer van Napoleon. Hij werd in 1806 tegen zijn zin naar Haarlem gestuurd om koning van Holland te worden. Het verhaal is op feiten gebaseerd: Lodewijk woonde daadwerkelijk een paar jaar in Haarlem en regeerde vanuit Paviljoen Welgelegen, het huidige Provinciehuis Noord-Holland. Ondanks zijn tegenzin, is hij bekend komen te staan als een goede koning die veel tot stand heeft gebracht in korte tijd.

Voor een groot deel heeft Marlies haar fantasie gebruikt voor het verhaal van de voorstelling waarin ze gebruikmaakt van die – historische – tegenzin van Lodewijk. Omdat hij er namelijk echt totaal geen zin in heeft, wisselt hij van rol met zijn bediende Vick. Leuk bedacht maar het loopt totaal uit de hand: Vick ontpopt zich als machtswellusteling en wil absoluut niet meer terug ruilen. Intussen krijgt Lodewijk door zijn nieuwe rol als bediende de kans om in aanraking met het 'gewone volk' te komen. Emma: "Hoewel hij dus helemaal niet wilde, schijnt Lodewijk wel een goede koning te zijn geweest en in onze voorstelling laten wij zien hoe dat gekomen zou kunnen zijn: misschien wel juist omdat hij het leven van de mensen aan de onderkant heeft leren kennen."

Een tweede historisch personage is Mietje Hulshoff, een soort Jeanne d'Arc van de Lage Landen die zich in pamfletten keerde tegen Lodewijk Bonaparte en vooral tegen zijn broer Napoleon. Ze trok zich niets aan van de risico's en werd gevangengezet als politiek gevangene. Marlies: "Mietje was een vaderlandslievende vrijheidsstrijder en feministe die zich vooral verzette tegen de Franse onderdrukking. Een vrouw die in principes geloofde en niet bang was te strijden. Als ze nu leefde, zou ze zich onmiddellijk aansluiten bij Extinction Rebellion."

Een achterliggend thema is dat van waarheid en leugen. Wanneer is iets waar en wie gelooft je nog? Het hele denken daarover is de afgelopen jaren steeds complexer geworden. 'Polarisatie en privilege' is een tweede onderliggend thema, al wordt Koning van Haarlem, benadrukken ze, vooral een vrolijke komedie.

Bijzonder is dit keer ook de vormgeving van Han Ruiz Buhrs. Dat begint al bij de koninklijke entree: de eerste scène speelt zich af in het laad- en losgedeelte van de Stadsschouwburg. Stijn: "Geweldig dat de schouwburg zich zo openstelt, dat zal voor veel mensen alleen al een uniek kijkje in de keuken opleveren. Buhrs heeft ook een bijzonder ontwerp gemaakt, een soort houtval in plaats van een waterval, die echt een onderdeel van de voorstelling vormt. Wat dat betreft gaan we telkens een stapje verder. Zowel wat betreft de muziek als de vormgeving worden we steeds inventiever."

(Haarlems Dagblad, 19-8-2023)